Насловна О нама Download Везе Контакт

 

Cak je i jedan papa, Lav XIII, javno i pismeno priznao Dubrovcanima da su Srbi

UVEK SRPSKI, PONEKAD LATINSKI, NIKAD HRVATSKI

Детаљније о Дубровнику - погледајте

"U Dubrovniku, od pamtiveka, govorilo se srpski, govorilo - kako od pucana, tako od vlastele, kako kod kuce tako i u opcini", pisao je hrvatski istoricar Natko Nodilo.

Natko Nodilo je, uz Franju Rackog, utemeljivac hrvatske istorije. Krasila ga je privrzenost istini. Zakljucke je donosio samo na osnovu pouzdanih izvora i nije podlegao pritiscima hrvatskih drzavotvoraca 19. veka, koji su od naucnika trazili da svoje radove prilagodavaju "istorijskim dokazima" o prisustvu hrvatskog naroda i hrvatskog jezika "diljem" Dalmacije, Slavonije, Srema, Like, Korduna, Banije, Hercegovine, Bosne, Baranje i Dubrovnika.

Doslednost istini Natko Nodilo je dokazao i svojim delom "Prvi ljetopisci i davna historiografija dubrovacka" (JAZU, Zagreb, 1883. sveska 65, strane od 92. do 128), gde je, o jeziku Dubrovnika, napisao ovako:
"U Dubrovniku, ako i ne od prvog pocetka, a ono od pamtivjeka, govorilo se srpski: govorilo - kako od pucana, tako od vlastele; kako kod kuce, tako u javnom zivotu i u opcini, a srpski je bio i raspravni jezik."

Nodilo je bio potpuno u pravu, mada se, danas, ne bi nasao niko u Hrvatskoj, ko bi se usudio da podrzi ovaj njegov naucni sud. Priznavanjem Dubrovcana katolika za Srbe, bilo bi sruseno sve u temelju zvanicne hrvatske istorije, pa i tvrdnja o "povjesnom pravu" hrvatske drzave na ovaj grad sa srpskim stanovnistvom i srpskom civilizacijskom bastinom.

Dubrovacki dokumenti otkrivaju da je zvanicni jezik Republike bio latinski, ali se, pored njega, pominje i domaci jezik; nekad kao srpski, nekad kao ilirski, nekad kao slavinski, nekad kao vlaski, ali nikad kao hrvatski.

To sto su Dubrovcani ispovedali katolicku veru, kao i Hrvati, ne govori nista o srodnosti Dubrovcana i Hrvata. U pitanju je priroda sirenja katolicizma u srpskim zemljama; na jadranskoj obali i zaledu. To je cinjeno zahvaljujuci dominaciji Vatikana, Venecije, Madarske i Austrije u ovom delu Balkanskog poluostrva. Ne znamo da li se iko, temeljno, bavio istorijskim fenomenom da je jedino Srbima zabranjeno da ispovedaju katolicku veru!?

Da bi ovo bilo primamljivo i znacajno istrazivanje, opominje nas i cinjenica da su katolici Dalmacije, Slavonije, Hercegovine, Bosne, Dubrovnika i drugih srpskih krajeva, sve do prvih decenija 20. veka, sebe smatrali Srbima. Vremenom su svi oni postali "Hrvati" i medu njima nema vise onih koji se osecaju Srbima.

Institucije Katolicke crkve ne bi same uspele da prevedu Srbe, sa velikog podrucja, na katolicanstvo, pa onda da ih pohrvate, da im nisu pomagale navedene katolicke drzave: pritiscima i privilegijama, a i kroz prosvetnu, kulturnu i informativnu delatnost. Ove drzave su, radi preobracanja Srba katolika i Srba pravoslavaca u Hrvate, posezale i za golom vojnom i policijskom silom, sto je dostiglo vrhunac u oba svetska rata, kad je ovo pomagala i Nemacka. Dubrovcani su se dugo opirali uknjizenju u hrvatsku rubriku, jer nisu pristajali na tako nesto, samo zbog toga sto ispovedaju katolicanstvo. Na kraju, tu veru ispovedaju Nemci, Italijani, Spanci, Francuzi i drugi narodi i nikom ne pada na pamet da ih zbog toga, smatra Hrvatima!

Dubrovcani nisu dozvoljavali da ih religija sputava u narodnom osecanju. Za srpstvo su se borili javno, knjizevnoscu, prosvetom, stampom, kao i delatnoscu u razlicitim drustvenim organizacijama. Cinili su to iako su protiv sebe imali i Vatikan, i mletacku, i madarsku, i austrijsku, i nemacku, i hrvatsku vlast; u svakom periodu neku od njih, ili vise njih - odjednom.

Zanimljiv je primer pokusaja pohrvacenja Dubrovcana katolika u ne tako davnom vremenu - 1901. godine. Hrvatski drzavotvorci su i godinama pre toga svojski radili na tom poslu. Izmedu ostalog, bacili su oko i na "Zavod Svetog Jeronima" u Rimu, kojeg su osnovali i izdrzavali Srbi Dubrovcani. Papa Lav Trinaesti je bio uveren da su Dubrovcani, pocetkom 20. veka, vec bili pripremljeni za prevodenje u hrvatstvo, pa je, svojom bulom, ovaj zavod preimenovao u "Hrvatski zavod Svetog Jeronima".

Dubrovcani katolici su zestoko protestvovali protiv ove odluke pape Lava Trinaestog. Papa je ustuknuo. Bojao se, tada, duze polemike o sustini srpstva i hrvatstva, a i rasprave o pravoslavlju i katolicanstvu. Poslao je pismo Dubrovcanima katolicima, obavestavajuci ih da se iz imena ovog zavoda brise dodata rec "hrvatski". No, i posle ovog izvinjenja, papa je i dalje strahovao od pokretanja javne rasprave o narodnosti i jeziku Dubrovcana, pa im se obraca, kao Srbima katolicima, telegramom i 1903. godine.

Pismo i telegram pape Lava Trinaestog Dubrovcanima objavljeni su u srpskom listu "Dubrovnik", ali su ti brojevi godinama trazeni i unistavani od strane budnih graditelja hrvatske drzave i nacije, pa je pitanje da li su, pored onih u arhivi Vatikana, ovi a tekstovi Lava Trinaestog igde jos sacuvani.

Pohrvacenje Srba Dubrovnika i Srba drugih srpskih krajeva cinjeno je kradama, izmedu ostalog, lirskih i junackih narodnih pesama, koje su skupljali Srbi katolici, pa cak i katolicki svestenici. Te pesme je Matica hrvatska objavljivala kao "hrvatske narodne pjesme". Ovakav postupak Matice hrvatske podstakao je Dubrovcanina katolika (Srbina) Luju Vojinovica, brata pesnika Ive Vojinovica, da u srpskom listu "Dubrovnik" (1897, u broju 35) napise ostru kritiku Maticnog postupka, prorocki nagovestavajuci iscezavanje Srba katolika, uz genocid Hrvata nad Srbima. On svoj clanak zakljucuje ovim recima:
"Srbe preko Drine! I ta se lozinka slijepo slusa i slusace se do onog usudnog dana koji mora da dode, kad ce jedan veliki katakli-zam oboriti sve te umjetne ograde, ili... ili, jaoh, porusiti i posljednje bedeme narodne srpske zgrade i tada ce - Hrvati biti zadovoljni! Herostrata (potpaljivac Artemidinog hrama u Efesu) ce pomenuti Kliomuza zastitnica istorije."

 

Детаљније о Дубровнику - погледајте